Terugslagklep afvoer: wat het is en wanneer je het nodig hebt

Een terugslagklep in de afvoer voorkomt dat afvalwater terugstroomt vanuit het riool naar jouw woning. Zodra het riool overbelast raakt, bijvoorbeeld bij hevige regenval, kan water omhoog komen via de afvoerleidingen. Een terugslagklep stopt dat door de doorstroming in één richting te beperken: water kan alleen weg, nooit terug.

Dit is een specifiek probleem dat in relatief lage woningen, kelders en woningen in gebieden met een oud rioolstelsel vaker voorkomt. Een terugslagklep is dan een directe, technische oplossing voor precies dat risico.

Hoe werkt een terugslagklep in de afvoer?

In de klep zit een beweegbare klap of bal die meegaat met de stroomrichting van het water. Stroomt water normaal weg via de afvoer, dan staat de klep open. Zodra water de andere kant op wil bewegen, duwt de druk de klep dicht. Zo blokkeert hij de terugweg automatisch, zonder dat je er iets voor hoeft te doen.

De klep werkt puur mechanisch en heeft geen stroom of bediening nodig. Dat maakt hem eenvoudig en weinig storingsgevoelig. Veelgebruikte materialen zijn PVC en messing. PVC-versies zijn licht, corrosiebestendig en geschikt voor standaard afvoerleidingen in woningen.

Waar in de afvoer monteer je een terugslagklep?

De klep wordt geplaatst op de afvoerleiding, zo dicht mogelijk bij het punt waar de binnenleiding aansluit op het buitenriool. Denk aan de afvoer in een kelder, het vloerputje van een bijkeuken of de aansluiting onder een toilet op de begane grond. Hoe dichter bij de riolaansluiting, hoe beter de bescherming.

Let op de stroomrichting bij de montage. Op PVC terugslagkleppen staat meestal een pijl die aangeeft welke kant het water op moet stromen. Installeer je de klep achterstevoren, dan werkt hij niet of blokkeert hij juist de normale afvoer. Controleer dit altijd voor je de verbindingen vastmaakt.

PVC terugslagkleppen zijn er in standaard maten die aansluiten op gangbare afvoerleidingen, zoals 32 mm, 40 mm, 50 mm, 75 mm en 110 mm. De juiste maat kies je op basis van de binnendiameter van je bestaande leiding.

Wanneer is een terugslagklep afvoer echt nodig?

Niet elke woning heeft er een nodig. Je denkt er vooral aan als een of meer van de volgende situaties van toepassing zijn:

• Je hebt een kelder met een vloerput of afvoer onder het straatpeil.
• Je buurt heeft regelmatig last van wateroverlast bij zware regenbuien.
• Je hebt al eerder te maken gehad met terugstromend rioolwater.
• Je woning staat lager dan het omringende rioolstelsel.
• Je installeert een nieuwe afvoerleiding en wilt het meteen goed aanleggen.

Heb je geen kelder en staat je woning op normale hoogte zonder historie van wateroverlast, dan is de kans klein dat je er direct baat bij hebt. In dat geval wegen de kosten en het kleine risico van verminderde doorstroming (bij een slechte of versleten klep) mogelijk zwaarder dan de voordelen.

Zelf installeren of een loodgieter inschakelen?

Een PVC terugslagklep op een bestaande afvoerleiding plaatsen is voor de gemiddelde doe-het-zelver goed te doen. Je zaagt de leiding op de juiste plek door, schuift de klep met de juiste mouwverbindingen of lijmverbindingen in de leiding en zorgt dat de stroomrichtingspijl klopt. PVC-lijm voor afvoerleidingen en de bijbehorende primer zijn het gangbare bevestigingsmiddel.

Twijfel je aan de ligging van de leidingen, de juiste maat of de aansluiting op het riool buiten? Laat het dan door een loodgieter doen. Verkeerd geplaatste terugslagkleppen geven schijnveiligheid of veroorzaken verstoppingen doordat vuil zich ophoopt rond de klap.

Onderhoud van de terugslagklep

Een terugslagklep heeft weinig onderhoud nodig, maar hij is niet onderhoudsvrij. De beweegbare klap kan in de loop van de tijd vervuild raken door vet, zeep of vuildeeltjes uit het afvalwater. Als de klap niet meer goed sluit, biedt de klep geen bescherming meer.

Controleer de klep eens per jaar, of direct na een periode van wateroverlast. Bij de meeste modellen kun je de klep openen om de klap schoon te maken. Bij PVC-uitvoeringen met een inspectieluik of demonteerbare verbinding gaat dat relatief eenvoudig. Vervang de klep als de klap beschadigd is of niet meer terugveert.

Een goed geplaatste en goed onderhouden terugslagklep in de afvoer is een eenvoudige manier om je woning te beschermen tegen de schade van terugstromend rioolwater. De investering is klein, maar de schade die je ermee voorkomt kan fors zijn.